Cardioloog Ferry Alsemgeest. (Foto: St Jansdal
Cardioloog Ferry Alsemgeest. (Foto: St Jansdal

Cardiologen St Jansdal starten unieke polikliniek


NIJKERK/HARDERWIJK - Chemotherapie heeft een belangrijke rol bij de behandeling van kanker. Helaas kunnen sommige soorten chemotherapie soms schade aan het hart veroorzaken. Hierdoor kan de pompfunctie verminderen en kan er hartfalen ontstaan. Dit kan tijdens de behandeling optreden, maar ook nog maanden of zelfs jaren daarna. De cardiologen van St Jansdal zijn een unieke polikliniek gestart om te screenen naar deze potentiële hartschade. Door dit vroegtijdig te behandelen kan verdere schade voorkomen worden. Hiermee zijn ze voorloper in Nederland.
Vooraf schatten de internisten in welke patiënten met chemotherapie verhoogd risico lopen. Zij verwijzen de patiënten door. De cardiologen maken vervolgens om de zoveel maanden een echo. "Hoe vaak hangt af van het risico dat de patiënt loopt op hartschade", legt cardioloog Alsemgeest uit. "Dit heeft te maken met de soort chemotherapie en van risicofactoren van de patiënt zelf; bijvoorbeeld hoge bloeddruk of suikerziekte. Niet iedereen die chemotherapie krijgt hoeven we dus extra in de gaten te houden."
Het actief screenen gaat via een geavanceerde echotechniek (3D echo en speckletracking/ strain). Cardiologen maken voor de start met chemotherapie een echo van het hart. Deze wordt regelmatig herhaald. Door iedere echo te vergelijken met de uitgangsecho is al vroegtijdig te signaleren dat het hart moeilijkheden ondervindt van de chemotherapie, zelfs nog voordat een eventuele pompfunctievermindering optreedt.
Actief screenen leidt tot een betere uitkomst van patiënten die chemotherapie ondergaan. "We kunnen snel ingrijpen doordat we al vroeg kunnen detecteren dat er hartschade ontstaat", aldus Alsemgeest. "Het gevolg is minder schade aan het hart. Vroeger gebeurde het dat mensen genazen van de kanker maar dan geen goed werkend hart meer over hadden. Dat proberen we nu zo veel mogelijk te voorkomen. De overlevingskansen stijgen hierdoor."
De cardiologen kunnen indien nodig al snel starten met beschermende en herstellende medicatie. "Hoe sneller, hoe groter de kans op herstel", vertelt cardioloog Alsemgeest. "Ook kan in overleg met de oncoloog of hematoloog de dosis of het schema van de chemotherapie aangepast worden of kan besloten worden een andere soort chemotherapie te geven. Deze maatregelen beperken eventuele schade aan het hart." De internisten van St Jansdal zijn zeer enthousiast over deze ontwikkelingen en juichen de komst van deze poli toe.
Slechts enkele grote vooraanstaande hartcentra (zoals het UMC Utrecht, St Antonius in Nieuwegein en het Amphia in Breda) bieden een soortgelijke polikliniek aan. Daarmee schaart St Jansdal zich tussen de grote toonaangevende cardiologische centra in Nederland.